1902003(e)ko iraila

Erreportajeak

Ehun-ingeniaritza: XXI. mendeko medikuntza

Orive Arroyo, Gorka - Farmazian doktorea. Biofarmazia, Farmakozinetika eta Farmazia-teknologiako irakasle kolaboratzailea
Igartua Olaetxea, Manoli -
Pedraz Muñoz, José Luis -
Hernandez, Rosa Mª -
Gascon, Alicia R. -

Orain arte, transplanteen edo ordezko sistema mekanikoen bidea urratu dute medikuek, baina, poliki-poliki, ordezko ehunak eta organoak laborategian sintetizatzeko aukera ...

Geroz eta ordenagailu txikiagoak

Andonegi Beristain, Garazi - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

Ordenagailuen munduan txikiagoa eta bizkorragoa izatea kalitatearen seinale da. Osagaiak tamaina mikroskopikoetan ekoizten dira eta ziztu bizian lan egiteko gaitasunarekin ...

Hizking21 hizkuntz ingeniaritza XXI. mendearen atean

Saiz Elizondo, Rafa - Itsas Enara Ornitologia Elkartearen lehendakaria

Testuen prozesutik haratago, konputagailuek hizkuntzaren alorrean egin dezaketena jorratzen du hizkuntz ingeniaritzak. Makinekin komunikatzeko bidea gero eta naturalagoa izatea da ...

Wireless teknologiak enpresa, zentro eta unibertsitateetan

Atxotegi Alegria, Uhaina - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

Wireless ikerketa estrategikoari buruzko programaren helburu nagusia euskal teknologia eta berrikuntza-sistema mundu mailan eredu bihurtzea da, batik bat hari gabeko ...

Biozientzien erronka berriak

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia
Rementeria Argote, Nagore - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

Osasunak eta, oro har, biozientziek bideratuko dute teknologia datozen urteetan. Hori uste dute, behintzat, Europako gobernu gehienek, eta hori kontuan ...

NANOMAT: nanoteknologiaren apustua

Roa Zubia, Guillermo - Elhuyar Zientzia

Eusko Jaurlaritzak, ETORTEKen sartutako proiektu baten bitartez, nanoteknologiaren arloa sustatu nahi du hurrengo urteetan. Proiektuak NANOMAT du izena. Nanoteknologiaren garaia ...

Tinta, idazteko koktela

Roa Zubia, Guillermo - Elhuyar Zientzia

Denboraren poderioz, hainbat tintaren beltzak indarra galtzen du; marroi bilakatzen da. Urteetan, hori izan da tintagilearen arazoetako bat: aldatu gabe ...

Itsasoa laino dago

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Zer gertatzen zaio itsasoari? Arrantzaleak behintzat kexu dira azken boladan ez dutelako lehen adinako harrapaketarik egiten. Zientzialariak ere espero ez ...

Gay-Lussac, zientzia dotorea

Rementeria Argote, Nagore - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

Bolumenen konbinaziorako legearen egilea izan zelako da ezaguna. Bere lanen zehaztasuna zela eta, XIX. mendeko zientzialari miretsienetako bat izan zen ...

Kolesterola, bizitzeko ezinbestekoa

Lorenzo, Arantza -
Uranga, Ane Miren -

Kolesterola koipe-mota bat da, gorputzaren funtzionamendurako ezinbestekoa. Gorputzean hainbat funtzio betetzen ditu zenbait egitura eta organotan: esate baterako, zelula askoren ...

Elkarrizketak

Francisco Diaz Pineda: "Espezie guztiak, gurea barne, iraungi egingo dira lehenago edo geroago"

Agirre Iraeta, Eneko -

Francisco Diaz Pineda Tolosako Zumardi Natur Jardunaldietan izan zen XXI. menderako ekologo baten gogoetak hitzaldia ematen. Euskal Herrian zela aprobetxatuz ...

Zientzia eta teknologia garatzen

Andonegi Beristain, Garazi - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

Zientzia eta teknologia bi hitz esanguratsu dira. EAEko industria eta ikerketa sarean etengabe gauzatzen ari diren bi kontzeptu horiek 2001-2004ko ...

Albisteak

Koral-hesi bat aurkitu dute Australian

Elhuyar Zientzia -

Ehun kilometro karratuko koral-hesia topatu dute Geoscience Australia erakundeko ikertzaileek sedimentuen mugimenduak aztertzen ari zirela.

Terapia genikoak leuzemia eragin du burbuila-haurretan

Elhuyar Zientzia -

1999an hamar burbuila-haurri falta zuten genea sartu zieten. 30 hilabeteren ondoren, haurretarik bik leuzemia garatu dute.

Izozkiak ahoan goxoago

Elhuyar Zientzia -

CEIT zentro teknologikoak, izozkiak ahorako goxoagoak izan daitezen, izotz-partikulen fluidotasuna hobetzeko ikerketa bat jarri du abian.

Silizioa purutzeko alternatiba berria

Elhuyar Zientzia -

Txipak egiteko teknologiak aurrerapauso bat egin lezake laster; izan ere, silizioa purutzeko metodoa hobetu egin dute Japoniako kimikari batzuek.

Nukleo bikoitzeko galaxia

Elhuyar Zientzia -

Zer dago 3C 66B galaxiaren nukleoan? Astronomo japoniar batzuen arabera, bi zulo beltz erraldoi, elkarren inguruan biraka.

Ura Lurraren sakon-sakonean

Elhuyar Zientzia -

Mantuaren goiko geruzetan baino azpirago ere ura dagoela ikusi dute lehenengo aldiz.

Animaliak katalogatzeko DNAren barra-kodeak

Elhuyar Zientzia -

Animaliak kodetzeko DNAren sekuentzia jakin bat erabiltzen duen teknika garatu dute.

Min eman dizula? Ez da hainbesterainokoa izango!

Elhuyar Zientzia -

Ikerketaren arabera, min gutxiago sentitzen dutenengan minaren seinalea ez da ahultzen garunerako bidean; aldiz, informazioa iritsitakoan garunak egiten duen interpretazioan ...

Gizakietan bizi diren mikroorganismoak deskodetzeko proiektua

Elhuyar Zientzia -

Genoma Ikertzeko Estatu Batuetako Institutuak giza gorputzean bizi diren mikroorganismo guztien genomak deskodetu nahi ditu.

Lurraren masa berdina duten exoplanetak

Elhuyar Zientzia -

1992an aurkitu ziren lehen exoplanetak, hau da, eguzki-sistematik kanpo detektatu diren lehen planetak. Orain, haien masa neurtu ahal izateko adina ...

Suge hegalaria sigi-saga

Elhuyar Zientzia -

Suge hegalariak Asia hegoaldeko oihanetan bizi dira, eta zuhaitz batetik bestera joateko, jauzi egin eta sigi-sagako mugimenduen bidez astintzen dute ...

Elektrizitatea eroaten duen jantzi supergogorra

Elhuyar Zientzia -

AEBetan, ehun berezi bat egitea lortu dute. Karbonozko nanohodiz eginda dago, eta oso-oso gogorra izateaz gain, elektrizitate-eroalea da.

Xenotransplante seguruak egin daitezke?

Elhuyar Zientzia -

Espezie batetik bestera egiten diren organoen transplanteei xenotransplante deritze. PERV birusak giza zeluletan sartzeko behar dituen bi proteina identifikatu dituzte ...

GIBaren erasoa, sistema immunearen araberakoa

Elhuyar Zientzia -

Hiesa eragiten duen birusak, GIBak, kalte handiagoa egiten die sistema immunearen gene arruntak dituztenei ezohiko geneak dituztenei baino.

Beren burua garbitzen duten arrain-haztegiak

Elhuyar Zientzia -

Sarritan, Ingurumenerako kaltegarriak izatea egozten zaie arrain-haztegiei. Kanadako ikertzaile batzuek, kalteak gutxitzeko eta, bide batez, irabazi gehiago lortzeko modu bat ...

Maien aurreko zibilizazio bat Nikaraguan

Elhuyar Zientzia -

Sei urteko lanaren ondoren, orain arte ezagutzen ez zen antzinako zibilizazio baten berri eman dute Bartzelonako Unibertsitate Autonomoko eta Nikaraguako ...

Sinapsiaren ondoren besikulak nola berreskuratu

Elhuyar Zientzia -

Orain arte, bi neuronaren arteko sinapsiaren ondoren, besikulak berreskuratzeko bide bakarra ezagutzen zen. Ikertzaileek horretarako hiru modu daudela ikusi dute ...

Aventis saria asimetriarentzat

Elhuyar Zientzia -

Aurtengo Aventis saria, asimetriari buruzko liburu batek irabazi du. Londresko Unibertsitateko Psikologia eta Medikuntza Alorreko irakasle Chris McManus-ek idatzi du ...

Gizakiaren neurrira jaiotako arratoiak

Elhuyar Zientzia -

Estatu Batuetako ikertzaileek ezaugarri genetiko jakin batzuk dituzten arratoiak jaiotzea lortu dute. Arratoi horiei gizakietan bularreko minbizia kontrolatzen duen gene ...

Unibertsitatea enpresekin elkarlanean

Elhuyar Zientzia -

EHUk 17 milioi eurotik gorako diru-sarrerak izan zituen 2002an enpresekin egindako kontratuekin.

Jakietako bakteriak Interneten

Elhuyar Zientzia -

Erresuma Batuko eta Estatu Batuetako erakundeek ComBase zerbitzua jarri dute martxan Interneten, doan.

Bakterio kanibalak

Elhuyar Zientzia -

Bakterioek maiz izaten dituzte gerra kimikoak euren artean: antibiotikoak jaurti eta beste espezieko bakterioak hil egiten dituzte.

X izpien tresna hobeak diamante-lapurrei esker

Elhuyar Zientzia -

Hegoafrikar Errepublikako meategietan langileek diamanteak lapurtzen ote zituzten jakiteko, X izpiko sistema digital bat garatu zuten 1980ko hamarkadan.

Klonatutako lehen zaldia

Elhuyar Zientzia -

Prometea moxal berezia da, amaren klona den lehen animalia baita.

Eguzkiak zirkulazio-sistema propioa du

Elhuyar Zientzia -

Lurrean bezala Eguzkian ere, korronteak poloetatik ekuatorerantz higitzen dira. Lurrean, aire-lasterrek egiten dute ibilbide hori eta zirkulazio horren araberakoa da ...

Txertoak neurrira eta azkar egiteko metodoa

Elhuyar Zientzia -

Metodo berri bat erabiliz, datorren urteko gripe-izurriaren erruduna izan daitekeenaren aurkako txertoa egin dute, hilabete baino gutxiagoan.

Elhuyarren berriak

II. ZerNola Olinpiada

Imaz Amiano, Eneko - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

Aurrenekoaren arrakasta ikusita, ikasturte berrirako II. ZerNola Olinpiada antolatu da, eta urrian hasiko da.

Jakintza hedatuz

Ahoa sika-sika eginda

Andonegi Beristain, Garazi - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa

ATPa eta haren eratorriak, fluidoen jarioa bultzatzen dutenez, listu gabeziarekin erlazionatutako Goujerto-Sjögren eta sicca-sicca gaixotasunen aurkako botikak garatzeko aukerako bideak ...

Babesleak
Eusko Jaurlaritzako Industria, Merkataritza eta Turismo Saila
MAIER Koop. Elk.
KIDE Koop. Elk.
ULMA Koop. Elk.
EIKA Koop. Elk.
LAGUN ARO Koop. Elk.
FAGOR ELECTRÓNICA Koop. Elk.