Albisteak

Ez gara nahikoa egiten ari berotze globala 1,5 °C-ra mugatzeko

Ez gara nahikoa egiten ari berotze globala 1,5 °C-ra mugatzeko

2022/06/23

Gaur egun klima-aldaketaren aurka hartzen ari diren neurriak ez dira nahikoa izango 2015eko Parisko hitzarmenean jarritako helburua betetzeko, alegia, berotze globala 1,5 °C-ra mugatzeko. Ondorio hori atera dute Science aldizkaria argitaratu duten azterketa batean ...

Albisteak

Bertoko espezieekiko itsutasuna, euskal gizartearen arazo

Bertoko espezieekiko itsutasuna, euskal gizartearen arazo

2022/06/23

EHUko eta Aranzadiko ikertzaileek egindako azterketa batek agerian jarri du Euskal Herriko nerabeek biodibertsitatearen ezagutza mugatua dutela, batez ere bertoko animalia eta landareei dagokionez. Gazteen artean analfabetismo ekologikoaren zantzuak ikusi dituzte, eta biodibertsitatearen eta klima-larrialdiaren ...

Albisteak

Garapen Jasangarrirako Helburuak politikan: diskurtsoetan bale, ekintzetan kale

Garapen Jasangarrirako Helburuak politikan: diskurtsoetan bale, ekintzetan kale

2022/06/22

Garapen Jasangarrirako Helburuak (GJH) Nazio Batuen Erakundeak argitaratutako 17 helburu dira, eta Agenda 2030 osatzen dute. NBEren arabera, pertsonen, planetaren eta oparotasunaren aldeko ekintza-plan bat da, zeinek bake unibertsala eta justiziarako sarbidea indartzeko asmoa baitauka ...

Albisteak

SARS-CoV-2aren infekzio kronikoak aldaera arriskutsuak sortzea errazten du

SARS-CoV-2aren infekzio kronikoak aldaera arriskutsuak sortzea errazten du

2022/06/21

Ikertzaileek ulertu nahi dute nola eboluzionatzen duen birusak pertsona batetik bestera errazago transmititzeko, immunitate-erantzuna saihesteko edo larriagoa edo arinagoa bilakatzeko. Ezaugarri horietako batzuk edo guztiak infekzio kroniko batean sor daitezkeela uste dute, Nature-n argitaratutako ...

Albisteak

Asko gutxietsi da gizakiak itsasoan eragindako petrolio-isurien kutsadura

Asko gutxietsi da gizakiak itsasoan eragindako petrolio-isurien kutsadura

2022/06/17

Orain arteko estimazioek zioten itsasoko azalean dauden hidrokarburoen ia erdia itsas hondoko petrolio-biltegi naturaletatik iragazitakoa zela. Baina Nanjing Unibertsitateko (Txina) geologoek egindako ikerketaren arabera, % 6 baino ez da itsas hondotik naturalki iragazitakoa. Gainerako % 94ak jatorri ...

Albisteak

Izurri beltzaren jatorri geografiko eta genetikoa argitu dituzte

Izurri beltzaren jatorri geografiko eta genetikoa argitu dituzte

2022/06/16

Jakina zen 1347an sartu zela izurri beltza Mediterraneora, Urrezko Hordatik zihoazen merkataritza-ontzien bidez. Europan, Ekialde Hurbilean eta Afrikaren iparraldean hedatu zen, eta, leku batzuetan, populazioaren % 60 hil zela kalkulatzen da. Haren ondotik etorri zen bigarren ...

Albisteak

Esne Bidearen mapa osatuena eta xeheena osatu du Gaiak

Esne Bidearen mapa osatuena eta xeheena osatu du Gaiak

2022/06/15

Europako Espazio Agentziaren Gaia misioak Esne Bideari buruzko datu-andana berria argitaratu du, datu horiek aztertzen dituzten lan zientifikoen bildumarekin batera. Milioika izarren osaera kimikoa eta hiru dimentsioko mugimendua jaso dituzte, baita izarretako seismoak, mugimendu asimetrikoak ...

Albisteak

Kantaurikoko makroalgak Mediterraneokoen gero eta antzekoagoak direla frogatu dute

Kantaurikoko makroalgak Mediterraneokoen gero eta antzekoagoak direla frogatu dute

2022/06/14

Klima-aldaketak espezieen banaketan izan duen eragina sarri ikertu da, baina komunitate-ikuspegia gutxi aztertu da oraindik. Orain, EHUk egindako ikerketa batek frogatu du Kantaurikoko itsas algen banaketa eraldatzen ari dela. Are gehiago, ikusi dute uraren tenperatura ...

Albisteak

Abortua eta trauma, ebidentzien argira

Abortua eta trauma, ebidentzien argira

2022/06/09

Oso zabalduta dago abortatzea esperientzia traumatikoa dela, eta ondorio psikologikoak uzten dituela: depresioa, antsietatea, trauma-ondorengo estresa, alkohola edo beste droga batzuk kontsumitzeko joera... Alabaina, uste hori zuzena ote den egiaztatzeko ikerketa gutxi egin dira edo ...

Albisteak

Mineralen eta metalen prezioa igotzeak kolokan jar dezake trantsizio energetikoa

Mineralen eta metalen prezioa igotzeak kolokan jar dezake trantsizio energetikoa

2022/06/08

Azken hamarkadetan, behera egin dute energia berriztagarrien teknologien prezioek etengabe ­­–eguzki-energia fotovoltaikoak eta bateriek, batez ere–, eta, neurri batean, trantsizio energetikoa errazten zuen horrek. Energiaren Nazioarteko Agentziak, ordea, bere kezka mahaigaineratu du: mineralen eta metalen ...

Ikusmiran

Ekinean

"Ikerketatik gehien gustatzen zaidana sorkuntzaren alderdia da"
Ane Portillo Blanco Hezkuntza-ikertzailea

"Ikerketatik gehien gustatzen zaidana sorkuntzaren alderdia da"

2022/06/03

Ane Portillo Blancok irabazi du dibulgazio-artikulu orokorraren saria aurtengo CAF-Elhuyar sariketan, lan honekin: “Emakumeen libidoaren heriotza: epaiketa garaia”. Pozik hartu ditu epaimahaiaren erabakia, eta horren harira komunikabideek eman dioten arreta. Gustura kontatu du, beraz, nola ...

Analisiak

Digitalizazioaz

Digitalizazioaz

2022/06/01

Digitalizazioa gizartea errotik eraldatzen ari da. Azkar, gainera. Hiperkonektatuta gaude, eta horrek eragina du alor guztietan: bizimodua aldatzen ari zaigu, ongizatea ulertzeko modua, garapen ekonomikoa… Eta botere-eredu berriak sortu dira, digitalizazioaz eta adimen artifizialaz lortutako ...

Istorioak

Minarentzat sor bilakatzeko trikimailua

Minarentzat sor bilakatzeko trikimailua

2022/06/01

Aiztoaren lehen bristadaren hain jarraian entzun zen zerraren kirrinka hezurrean, ezen bi gauzak aldi berean gertatu zirela iruditu baitzitzaien denei. Bi eskuak libratzeko, hortzen artean eutsi zion aizto odoleztatuari. Eta “denbora, jaunok, denbora, denbora!”, egin ...

Lekukoak

“Inorengan konfiantza izateak efektu positiboa dakar”
Maite Goñi Eizmendi Informazioaren eta komunikazioaren teknologietan aditua

“Inorengan konfiantza izateak efektu positiboa dakar”

2022/06/01

EITBko Audio eta Digitaleko zuzendari bihurtu berritan hartu du Elhuyar-eko elkarrizketatzailea Maite Goñi Eizmendik (Ordizia, 1967). Kostatu zaio, beraz, galderei erantzuteko tartea topatzea. Hala ere, ez da ezetz esateko edo atzeratzeko gai izan; eta ...

Ekinean

"Lorpenak ez dira indibidualak, taldearenak baizik"
Olalla Prado Novoa Giza eboluzioan aditua

"Lorpenak ez dira indibidualak, taldearenak baizik"

2022/05/06

Olalla Prado Novoa doktoretza-ondorengoa egiten ari da, eta justu AEBn egiten ari den egonaldia amaitzen ari zaio. Esperientzia paregabea izan dela onartu du, eta nabari zaio benetan gozatu duela, alde pertsonaletik zein akademikotik: "Giza metabolismoaren ...

Gai librean

Emakumeen libidoaren heriotza: epaiketa-garaia

Emakumeen libidoaren heriotza: epaiketa-garaia

2022/04/27

KASUA: Zer gertatu da?

Haurdun geratzeko arriskurik gabeko sexu-harremanak izan nahi dituzu, kezka horrek ondoeza sortzen baitizu. Zure lagunek aho bidezko antisorgailuak erabiltzea gomendatu dizute; beraz, medikuarenera joan zara, eta arin batean kutxatxoa duzu esku ...

Gai librean

Gaueko bake frenetikoan dantzan segi dezan

Gaueko bake frenetikoan dantzan segi dezan

2022/04/27

Basoko erreka ezkutuetan, eguzkia sartutakoan, ikusmena itzali eta gainontzeko zentzumenak jartzen dira dantzan. Iluntasunak eskaintzen dion babesa baliatuz frenetikoki esnatzen da gauero muturluzea, Beethovenen sinfoniarik bizienaren erritmoan taupadaka. Gordeleku gisa erabiltzen dituen ibaiertzeko arrakaletatik irten ...

Gai librean

Zer diotso sagarrak jogurtari?

Zer diotso sagarrak jogurtari?

2022/04/27

“Hotz naiz!” – oihukatu du sagarrak dardarka. “Ba ni primeran sentitzen naiz” – erantzun dio jogurtak harro-harro. Nola liteke hozkailuaren barruan dauden produktuak elkarrekin hizketan aritzea? Azkenaldian hain entzutetsua den Gauzen Interneti (Internet of Things IoT) esker ...

Ekinean

"Dibertsitatea beharrezkoa da, ikerketaren etikaren muinean baitago"
Brian Omondi Oduor Ingeniaria

"Dibertsitatea beharrezkoa da, ikerketaren etikaren muinean baitago"

2022/04/01

Brian Omondi Oduor Nairobin jaioa da (Kenyako Errepublika), eta, NUPek eskaintzen dituen Iberus Talent beka bati esker, Nafarroara etorri da tesia egitera. Zehazki, nekazaritzak lurzoruaren higaduran eta uraren kalitatean dituen eraginei buruzko ikerketa egiten ari ...

Gai librean

Medikuntza birsortzailearen itxaropena egia bihurtzeko bidean

Medikuntza birsortzailearen itxaropena egia bihurtzeko bidean

2022/03/14

Azken urteotan, medikuntza birsortzailearen arloak interes handia piztu du. Haren bidez, gorputzeko organo, ehun edo atalen funtzionamendua osatzea edo berreskuratzea bilatzen da, laborategian sortutako material eta egituretan oinarrituta. Material horien ezaugarri nagusiak dira biobateragarritasuna eta ...

Babesleak
Eusko Jaurlaritzako Industria, Merkataritza eta Turismo Saila
MAIER Koop. Elk.
KIDE Koop. Elk.
ULMA Koop. Elk.
EIKA Koop. Elk.
LAGUN ARO Koop. Elk.
FAGOR ELECTRÓNICA Koop. Elk.