3332019(e)ko martxoa

Erreportajeak

Paleolitoko artearen sorrera, galdegai

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Borneoko haitzulo batean aurkitutako marrazki batzuek 40.000-52.000 urte dituztela frogatu du ikertzaile-talde batek. Horrek Paleolitoko artearen sorrerari buruzko ...

Artikoan, klimaren bilakaeraren uberan

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Gaur egun gertatzen ari den klima-aldaketa ulertzeko, ezinbestekoa da iraganeko klimaren datuak izatea. Naima El Bani Altuna ikertzaileak gogorarazi duenez ...

Dietak: boladak baino gehiago, frogak

Etxebeste Aduriz, Egoitz - Elhuyar Zientzia

Gero eta argiago dago dietak osasunean eragin handia duela. Eta gero eta argiago dago gure gizartean oso ohikoak diren gaitz ...

Elkarrizketak

Ion Errea Lope Fisikari teorikoa

“Fisikari esperimentalek beharrezkoa dute teorikoon lana. Gu gabe, itsu daude”

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Material supereroaleak lortzeko lasterketa abiadura bizian doa. Gero eta gertuago dago giro-tenperaturan supereroalea den materiala sortuko den momentua. Amestutako unea ...

Analisiak

Zientziaren argitalpen-sistema

Izortze Santín Gómez - Biokimika eta Biologia Molekularreko irakasle eta ikertzailea EHUn
Pablo José Barrecheguren Manero - Biomedikuntzan doktorea eta zientzia-komunikatzailea

Zientziak argitalpen-sistema eraginkor eta gardena behar du, ikertzaileen aurkikuntzak, hausnarketak eta datuak zabaltzeko. Azken urteotan, ordea, kezka handiak ageri dira ...

Mundu digitala

Weba birdeszentralizatzen

Leturia Azkarate, Igor - Informatikaria eta ikertzailea

Birdeszentralizatzea. A ze hitz konplexua! Nire burua defendatzeko esango dut Xuxenek onartzen duela. Baina zer esan nahi du weba birdeszentralizatzeak ...

Lekukoak

Miren Basaras Ibarzabal Mikrobiologoa

“Nik nahiko nukeena da guk izatea mikroorganismoen kontrola”

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Miren Basaras Ibarzabal (Bilbo, 1968) mikrobiologoa Euskal Herriko Unibertsitateko irakaslea da, Medikuntza eta Erizaintza Fakultatean, eta beti dago komunikabideoi erantzuteko ...

Istorioak

Poppy Northcutt, Ilargiraino eta bueltan

Etxebeste Aduriz, Egoitz - Elhuyar Zientzia

“Houston, arazo bat izan dugu hemen” entzun zenean, ez zegoen kontrol-zentroan. ABCko kazetari batek deitu zionean jakin zuen oxigeno-tanga batek ...

Ekinean

Ainitze Labaka Etxeberria Erizaina eta ikertzailea

“Ikerketa gehienak arretan egiten dira; pentsa zer hutsune dagoen zientzian”

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Erizaintza ikasten ari zela, pazienteekin lana egitea zen Ainitze Labaka Etxeberriaren asmoa. Orduan, ez zuen imajinatu ere egiten laborategi batean ...

Atarikoa

Ilunetik argira

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Aldizkariaren azaleko bideak erakusten du norako bidaia egin dugun zenbaki honetan. Izotz artetik eta gau polar luzeen iluntasunaren babesean, Artikoan ...

Gai librean

Distopia genetikoak: hain hurbil, hain urrun

Garcia Etxebarria, Koldo - Genetikan doktorea

Distopiak genero literario bat dira, non etorkizuna kezkaz irudikatzen zaigun. Gizarte eta teknologiari buruz hausnartzeko aitzakia bat besterik ez da ...

Unibertsoaren musikaren bila: uhin grabitazionalak

Brizuela Cieza, David - Fisika Teorikoa eta Zientziaren Historia saileko irakaslea (EHU)

Duela 1.000 milioi urte inguru, Proterozoiko garai geologikoa amaitzen ari zen Lurrean. Bizitza konplexurik ez zen artean eratu, baina ...

Zer genek laguntzen digute irakurtzen?

Carrión Castillo, Amaia - Max Planck Institute for Psycholinguistics-eko ikertzailea

Gure egunerokotasunean guztiz txertatuta dagoen eginkizuna da irakurtzea. Batzuek gehiago, beste batzuek gutxiago, baina nork ez ditu begiratzen egunkarietako eguneko ...

Albisteak

Ozeanoetako nanoplastikoak ordu gutxian metatzen dira bizidun urtarren organoetan

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Ozeano kutsatuetako baldintzak imitatuta, nanoplastikoak organismo urtarretan zer abiaduran metatzen diren aztertu dute Plymouth-eko Unibertsitatean. Bieirak erabili dituzte proba egiteko ...

Igel ar hiritarrak basatiak baino erakargarriagoak dira emeentzat

Etxebeste Aduriz, Egoitz - Elhuyar Zientzia

Ingurune hiritarretan bizi diren tungara igel arrak basoetan bizi direnak baino erakargarriagoak dira emeentzat, korroka konplexuagoak dituztelako. Nature Ecology & Evolution ...

Fluoxetina antidepresiboaren eragina, hurrengo belaunaldietan ere bai

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Fluoxetina sendagaia Prozac izenez merkaturatu zen lehen aldiz, eta oso erabilia da depresioa tratatzeko, baita haurdunetan ere. Orain, Otawako Unibertsitateko ...

Unibertso goiztiarreko materiaz osatutako tantatxoak sortu dituzte

Elhuyar Zientzia -

Big Banga gertatu eta berehala sortutako lehenengo materia ultraberoaz osatutako tantatxoak sortu ditu ikertzaile-talde batek. Hain zuzen, quark-gluoi plasmaren antzeko ...

Migrainak zein mekanismoren bidez sortzen diren identifikatu dute

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Frantziako Zientzia Ikerketarako Zentroko ikertzaileek migrainak sortzearen arrazoietako bat aurkitu dute: proteina baten mutazioan dago gakoa. Neuronen jarduera elektrikoa inhibitzeko ...

Zulo beltzen kartografia

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Zulo beltzen inguruko datu esanguratsuak plazaratu dituzte Nature eta Science aldizkarietan argitaratutako bi ikerketak. Batetik, zulo beltz txiki baten ingurua ...

Olatuek gero eta indar handiagoa dute, klima-aldaketaren eraginez

Etxebeste Aduriz, Egoitz - Elhuyar Zientzia

Itsasoko olatuek gero eta energia gehiago dute, Kantabriako Unibertsitatean egin duten ikerketa baten arabera. Eta hori ozeanoen berotzearekin zuzenean lotuta ...

James Watsoni ohorezko izendapen guztiak kendu dizkio bere laborategi izan zenak

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

James Watsonek Medikuntza eta Fisiologiaren Nobel saria jaso zuen 1962an, Francis Crickekin batera, DNAren egitura argitzeagatik. Ikerketa hark ospetsu egin ...

Loaren eskasiak alzheimerraren garapena bizkortzen du

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Jakina da lo-eskasiak eta alzheimer gaixotasunak badutela nolabaiteko erlazioa, baina zientzialariek ez dute jakin izan nola gauzatzen den harreman hori ...

Wifia elektrizitate bihurtzen duen antena bat asmatu dute

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Molibdeno bisulfuroko bi dimentsioko material batez, wifi bidezko seinalea elektrizitate bihurtzen duen antena bat (rectenna) asmatu dute Massachusettseko teknologia Institutuko ...

Erditzea, autismoa ulertzeko gakoa

Agirre Ruiz de Arkaute, Aitziber - Elhuyar Zientzia

Science Advances aldizkarian argitaratutako ikerketa baten arabera, erditzeko momentua gakoa izan daiteke autismoa garatzeko. Oraingoz, animalietan egin dituzte entseguak, baina ...

Ilargian jaso dute Lurreko arrokarik zaharrena izan daitekeena

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Apollo 14ko astronautek 1971n Ilargian hartutako laginen artean, jatorriz Lurrekoa den arroka bat aurkitu dute. 4.011 milioi urte baino ...

Esne Bidearen bihurdura neurtu dute

Etxebeste Aduriz, Egoitz - Elhuyar Zientzia

Esne Bidearen 3Dko mapa bat eginez, galaxiaren bihurdura zenbatekoa den neurtu dute zientzialari txinatar eta australiar batzuek. Nature Astronomy aldizkarian ...

Webgune honek cookieak erabiltzen ditu zure nabigazio-esperientzia hobetzeko. Nabigatzen jarraitzen baduzu, ulertuko dugu cookie horien erabilera onartzen duzla. Ezeztatuz gero, ezingo duzu webgune honetan nabigatu. Onartu
Informazio gehiago
Babesleak
Gipuzkoako Foru Aldundia
MAIER Koop. Elk.
KIDE Koop. Elk.
ULMA Koop. Elk.
EIKA Koop. Elk.
LAGUN ARO Koop. Elk.
FAGOR ELECTRÓNICA Koop. Elk.