Galarraga Aiestaran, Ana

Galarraga Aiestaran, Ana

Elhuyar Zientzia

Tximino-baztangari ingelesez Mpox deitzea erabaki du OMEk

2022/11/30

Tximino-baztanga Afrikatik kanpo hedatzen hasi zenetik, zalantzak egon dira izenaren egokitasunari buruz. OMEk dauka izenak aldatzeko ardura, eta gaia aztertuko …

Espermatozoide-kontzentrazioa mundu osoan jaitsi da

2022/11/22

Espermatozoide-kontzentrazioa erdira jaitsi da duela 46  urtetik hona, eta, gainera, jaitsiera azkartu egin da azken 20 urteetan. Ondorio horietara iritsi …

Hidrogenoa ez da denerako erantzunik onena, Natureren editorialaren esanean

2022/11/21

Hidrogenoa da erregai onenetakotzat jotzen da, fosilak ordezkatzeko eta berotegi-gasen zero igorpenera gerturatzeko. Alabaina, horretarako, hidrogenoa baino erregai hobeak eta …

COVID-19aren txertoen eta hilekoaren asalduren arteko erlazioa baieztatu dute

2022/11/17

2022ko urrian, hilekoaren odol-jarioa handitzea COVID-19aren mRNA-txertoen (Moderna eta Pfizer) albo-ondorioetan sartu zituen Sendagaien Europako Agentziak (EMA), farmakozaintzaren batzordearen …

50 urte distiratsu zientzian eta teknologian

2022/11/11 Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Laster banatuko dira aurtengo Nobel sariak. 1901. urtetik, eta Alfred Nobelen nahia betez, “gizateriari onura handiena” ekartzen dioten aurrerapen zientifiko, sozial edo kulturalen egileei ematen zaizkie. Haietatik, hiru arlori jartzen die arreta Elhuyar aldizkariak: fisika, kimika, eta fisiologia edo medikuntza. Elhuyarren 50. urteurrena aitzakia ona da azken 50 urteotan arlo horietan izandako aurrerapenak gogoratzeko.

50 urte euskaratik mundura zabalik

2022/11/11 Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

“Orduan amestu ere ez genuen egiten zer bilakatuko zen Elhuyar 50 urtean”. Elhuyarren sortzaile izan zirenen hitzak dira. Ez zegoen, beraz, ez profeziarik, ez bide-orririk, ez helburu garbirik. Behar eta gabezia asko zeuden, eta haiei erantzutea izan zen haien lehentasuna eta iparrorratza. “Hazia erein baino ez genuen egin”, diote apal. Hazi hura zuhaitz emankor bilakatu da, eta euskal gizarteari eskaintzen dizkio fruituak eta gerizpea, muineko ideiari eutsiz: ezagutuz aldatzea.

María Jesús Esteban Galarza: “Ikerkuntza-lana gustura egiten baduzu, zaila da lanak zure bizitza osoa ez inbaditzea”

2022/11/11 Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

María Jesús Esteban Galarza (Alonsotegi, 1956) matematikaria da, eta lehena izan zen Bilbon matematikako tesina euskaraz egiten. Gogoan du garai hartan ez zegoela unibertsitate-mailako lexikorik, eta lan itzela baina polita izan zela. Geroztik, matematiken munduan sakon-tzen jarraitu du, eta, gaur egun, Frantziako CNRSko zientzia-batzordeko partaidea da, eta Paris-Dauphine Unibertsitateko Ceremade zentroko ikertzailea. Beste zenbait erakunde zientifikotako kide eta ordezkaria ere bada: Matematika Industrial eta Aplikatuen Nazioarteko Kontseilua, EU-MATHS-IN elkartea, BCAM, Jakiunde… Eta hainbat sari irabazi ditu; tartean, 2017ko CAF-Elhuyar Merezimendu Saria. Aitortu du bere arloan hain emakume gutxi egoteak asaldatzen duela, eta ez dio uko egiten amets egiteari.

Dementzien prebalentzia jaitsi dela baieztatu dute, eta ikasketa-maila igotzearekin erlazionatu dute

2022/11/10

2000. urtetik 2016ra, dementzien prebalentzia AEBn % 30 jaitsi dela baieztatu du ikerketa batek. PNAS aldizkarian argitaratu dute ikerketa, …

Joanes Lameirinhas Ortuoste Psikogerontologoa

“Emakumeek jasotzen ez duten aitortza jasotzen dugu gizonok”

2022/11/04 Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Joanes Lameirinhas Ortuoste (Elizondo, 1997) EHUko Psikologia Fakultateko doktoregaia da, eta zahartzaroa aukeratu du ikergaitzat; zehazki, hauskortasun psikologikoa adinekoetan. Adinekoez …

Jarrai iezaguzu

Zu idazle

Zientzia aldizkaria

azken alea
Babesleak
Eusko Jaurlaritzako Industria, Merkataritza eta Turismo Saila
MAIER Koop. Elk.
KIDE Koop. Elk.
ULMA Koop. Elk.
EIKA Koop. Elk.
LAGUN ARO Koop. Elk.
FAGOR ELECTRÓNICA Koop. Elk.