Albisteak

Mina arintzeko esperimentu batek agerian utzi du emeen eta arren artean dagoen aldea

Mina arintzeko esperimentu batek agerian utzi du emeen eta arren artean dagoen aldea

2015/06/30

Min kronikoaren mekanismoan parte hartzen duten zelulak ez dira berdinak sagu arretan eta emeetan. Hain zuzen ere, Kanadako eta Estatu Batuetako ikertzaileek elkarlanean egindako esperimentu batean, berretsi dute sagu arretan immunologia-sistemaren zelula espezializatu batzuek, mikrogliak ...

Albisteak

X-izpien oihartzun kosmikoa, eraztun

X-izpien oihartzun kosmikoa, eraztun

2015/06/29

Erdigunean Circinius X-1, bi izarrez osaturiko sistema bat, eta inguruan lau eraztun erraldoi. X-izpien leherketa baten oihartzuna da NASAk argitaratutako irudi ikusgarri horretan ageri dena. 2013an gertatu zen eztanda, eta Chandra teleskopioari esker ikus dezakegu ...

Albisteak

Beroarekiko tolerantzia, heredagarria koraletan

Beroarekiko tolerantzia, heredagarria koraletan

2015/06/25

Australian egindako ikerketa-lan batean frogatu dute koral-espezie jakin batek beroarekiko duen tolerantzia heredagarria dela genetikoki. Horri esker, berotze globalaren mehatxu larriari aurre egiteko tresna bat izan dezakete eskuartean zientzialariek; izan ere, “dagoeneko existitzen diren aldaera ...

Albisteak

Europako Homo sapiensik neandertalena

Europako Homo sapiensik neandertalena

2015/06/22

Duela 40.000 bat urteko gizaki baten matrailezurraren analisi genetikoa aurkeztu dute Harvardeko Medikuntza Fakultateko eta Antropologia Ebolutiboaren Max Planck Institutuko ikertzaileek. Errumaniako Peştera cu Oaseko fosil bat da, hezurdun haitzuloa, errumanieraz, eta Homo sapiens ...

Albisteak

Ilargiaren inguruan hauts-hodei iraunkor bat dagoela frogatu dute

Ilargiaren inguruan hauts-hodei iraunkor bat dagoela frogatu dute

2015/06/17

Ilargiaren inguruan hodei-geruza iraunkor bat dagoela frogatu dute Columbiako eta Ouluko (Finlandia) Unibertsitateetako astronomoek. Horixe izan da Lunar Atmosphere and Dust Environment Explorer misioaren (LADEE) ondorio nagusia, eta  Nature aldizkarian eman dituzte xehetasunak. Besteak beste ...

Albisteak

Lozorrotik atera eta seinalea bidali du Philaek, 67P kometaren gainazaletik

Lozorrotik atera eta seinalea bidali du Philaek, 67P kometaren gainazaletik

2015/06/15

Larunbat gauean iritsi zen seinalea, ESAk Darmsdaten duen operazio-zentrora: 85 segundo iraun zuen transmisioak eta 300 datu-multzo igorri zituen Philaek, Rosetta orbitagailuaren bidez. Joan den azaroaren 15etik bidali duen lehen seinalea da.

ESAk igande eguerdian ...

Albisteak

Mikrogarro robotiko bigunak

Mikrogarro robotiko bigunak

2015/06/12

Irudiko mikrogarro robotikoa gai da oso objektu hauskorrak jasotzeko, haiei inolako kalterik eragin gabe. Milimetro erdia baino gutxiago da alderik alde inurriaren gerria, eta beste hainbeste beheko irudian ageri den arrain-arrautza. Objektuari eusteko, bere baitan ...

Albisteak

Life Lutreola Spain egitasmoa, bisoi europarraren populazioak sendotzeko

Life Lutreola Spain egitasmoa, bisoi europarraren populazioak sendotzeko

2015/06/11

Bisoi europarra Europan desagertzeko arriskurik handiena duen ugaztuna da, eta hura babesteko, Life Lutreola Spain egitasmo europarra jarri dute abian. Izan ere, kinka larrian dago espeziea.

Albisteak

Ezohiko arrasto organikoak, duela 75 milioi urteko dinosauroen fosil arruntetan

Ezohiko arrasto organikoak, duela 75 milioi urteko dinosauroen fosil arruntetan

2015/06/10

Globulu gorriak eta kolageno-zuntzak diruditen egiturak atzeman dituzte Londresko Imperial Collegeko ikertzaile batzuek, duela 75 milioi urteko dinosauroen fosiletan. Aztertutako zortzi hezur-zatietatik seitan detektatu dituzte egitura organikoen arrastoak. Ikertzaileen esanean, aurkikuntzak adierazten du uste baino ...

Erreportajeak

Zerora bidean, eraikuntza jasangarria

Zerora bidean, eraikuntza jasangarria

2015/06/08

Eraikin jasangarrriak, bioklimatikoak, ekoeraginkorrak, berdeak, pasiboak, zero energiakoak… Modan dagoen arkitekturako korronte bat dirudi. Baina hori baino gehiago da. Araudiek jarritako bidea ere bada. Askorentzat, oso maldan gorako bidea. Beste batzuentzat, berriz, eraikin eredugarriak egiteko ...

Flasha

Talkaren isuria Talkaren isuria
2015/06/01

Kometa edo asteroide batek planeta bat jotzen duenean, arrasto nabarmena uzten du. Horren adibide dira Marteko irudi honetan ikusten diren ...

Mundu ikusgarria

Nekazaritza-paisaiak Nekazaritza-paisaiak
2015/03/01

Zirkuluak, karratuak, poligonoak, marrak eta izarrak. Bitxiak dira, goitik begira, nekazaritzaren paisaiak. Ur-baliabideen % 70 erabiltzen da forma horiek marrazteko. ...

Istorioak

Nikolas Atxukarro: ezagutu, sendatzeko

Nikolas Atxukarro: ezagutu, sendatzeko

2015/06/08

Estatu Batuetako gobernutik gonbidapen bat iritsi zitzaion Alzheimerri. Washingtongo Eroetxe Federaleko Anatomia Patologikoaren departamentuko zuzendari izatea eskaini zioten. “Nik ezin dut joan —erantzun zuen Alzheimerrek—, baina gazte bat bidaliko dizuet, gaztea izan arren, nik adina ...

Lekukoak

“Gustatuko litzaidake gure herrian denak bat egitea ikerketaren munduan”
Fernando Plazaola Muguruza EHUko Ikerketaren arloko errektoreordea

“Gustatuko litzaidake gure herrian denak bat egitea ikerketaren munduan”

2015/06/08

Ez da erraza izan Plazaolarekin hitz egitea; ez elkarrizketari uko egiten ziolako, inondik inora ere ez, baizik eta ezin zuelako tarterik topatu. Behin tartea hartuta, ordea, jario biziz erantzun die galderei, zalantzarik egin gabe. Nonbait ...

Analisiak

Ikergazte, Nazioarteko Ikerketa Euskaraz

Ikergazte, Nazioarteko Ikerketa Euskaraz

2015/06/07

Duela 43 urte sortu zenetik, euskal komunitate zientifiko-intelektuala trinkotzea da UEUk duen helburu garrantzitsuenetako bat. Elkarren berri izatea ezinbestekoa da ezagutzak aurrera egin dezan, are gehiago gure kasuan, euskaraz lanean dihardugun ikertzaileak hain sakabanatuta egonda ...

Ekinean

“Galdera bat egiten duzun unetik, erantzuna jakin nahi duzu”
Naiara Arrizabalaga Uriarte Matematikaria

“Galdera bat egiten duzun unetik, erantzuna jakin nahi duzu”

2015/06/05

Naiara Arrizabalaga matematikariak onartu  du ez dela ohikoena matematikaren alde egitea unibertsitateko ikasketak aukeratzean. "Baina niri beti gustatu zaizkit zientziak, eta ohartu nintzen, zientzia guztien atzean, matematika zegoela. Horrek atentzioa eman zidan", azaldu du. Argi ...

Ekinean

“Ikertzea ilunpetan dagoen etxe batean sartzea bezalakoa da”
Itziar Angulo Pita telekomunikazio-ingeniaria

“Ikertzea ilunpetan dagoen etxe batean sartzea bezalakoa da”

2015/05/08

Itziar Angulo Pita Seinalearen Tratamendua eta Irrati-komunikazioak taldeko ikertzailea da, Bilboko Ingeniaritza Goi Eskola Teknikoan. Hala ere, aitortu digu inoiz ez zuela erabaki ikertzaile izatea: “Behin, taldeko nire irakasle batek esan zidan, ikertzen hasi nintzenean ...

Ekinean

“Ikerketaren bidez, galderei erantzun ahal diet”
Ana Bernal Chico Biokimikaria

“Ikerketaren bidez, galderei erantzun ahal diet”

2015/04/10

Ana Bernal Chicok hasieratik nahi izan zuen ikasi Biokimika. Dioenez, laborategiko lana gustatzen zitzaiolako, “nahiz eta benetan ez nekien nolakoa zen lan hori”. Hala, senak aginduta sartu zen Biokimikan, eta ikerketa zer zen ezagutu zuenean ...

Gai librean

LF8 ume neandertalaren kasua

LF8 ume neandertalaren kasua

2015/03/25

Frantziako hego-mendebaldean dago Dordogne, lurralde pribilegiatua aztarnategi arkeologikoei dagokienez. Horietako bat, La Ferrassieko harpea hain zuzen ere, oso aztarnategi garrantzitsua da, haren sekuentzia estratigrafikoan Musteriar garaiko eta Goi Paleolitoko okupazioak ageri baitira. Musteriar aroko geruzetan ...

Analisiak

Infekzioen globalizazioa

Infekzioen globalizazioa

2015/03/13

Azken urteotan, sarri entzun izan ditugu zenbait infekzioren izen bereziak; entzun izan dugu, halaber, mehatxu bat direla infekzio horiek, hala nola hegazti-gripea, Ebola birusa, SARS edo MERS koronabirusak eta abar luze bat. Baina, zergatik dira ...

Istorioak

Argiaren denborak

Argiaren denborak

2015/03/13

“Eta argiak, benetan, denbora bat beharko balu Jupiterretik hona iristeko?” pentsatu zuten.  Cassini eta Rømer azalpen baten bila zebiltzan; ezin baitzuten ulertu zergatik Ioren eklipseak batzuetan espero baino lehenago gertatzen ziren, eta besteetan beranduago ...

Lekukoak

“Zientzia ez da letra larriz idatzitako balio horien jabe, hortik oso urruti gaude”
Enkarni Gomez Genua Zientzialari feminista

“Zientzia ez da letra larriz idatzitako balio horien jabe, hortik oso urruti gaude”

2015/03/13

Eztarria urratua izanagatik, oso garbi eman ditu erantzunak Gomez Genuak. Zientziarekiko eta ikerketen helburuekiko kritiko ageri da, eta, aurrera begira jarrita ere, nahiago du atzera begiratu, eta gogoeta egin. Are gehiago, hori izango litzateke hari ...

Babesleak
Eusko Jaurlaritzako Industria, Merkataritza eta Turismo Saila
ORONA Koop. Elk.
ULMA Koop. Elk.
Eika Koop. Elk.
Lagun Aro Koop. Elk.
Doilan Tegia Koop. Elk.