3122014(e)ko urria

Erreportajeak

Estralurtarren eboluzioa

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Estralurtarren iruditeria askotarikoa den arren, fikzioan izaki antropomorfikoak nagusitzen dira, bereziki zineman. Alabaina, zientzialariek dakitenaren arabera, bizi estralurtarra izanez gero ...

2015eko mugarrian, ibaiei begira

Lakar Iraizoz, Oihane - Elhuyar Zientzia

2015. urtea ezarri zuen Europar Batasunak epemuga gisa uraren direktiban Europako ur-masa guztiak, hau da, ibai, urtegi, lurpeko ur eta ...

Analisiak

EAEko arrantza-flota, arrainak baztertzeko politika berriaren aurrean

Arregi Errazkin, Luis - AZTI-Tecnalia Itsas Ikerketa Unitateko ikertzailea
Prellezo Iguaran, Raúl - AZTI-Tecnalia Itsas Ikerketa Unitateko ikertzailea

2013ko abenduan, Europako Batasunak Arrantza Politika Bateratua (APB) ezarri zuen. Besteak beste, erregelamendu horren arabera, nahi ez den arrain gutxiago ...

Mundu digitala

Smartwachak, adimena (esku)muturrera miniaturizatua

Leturia Azkarate, Igor - Informatikaria eta ikertzailea

Smartphoneen eta tableten ondoren, beste gailu-mota bat ari da agertzen duela urtebetetik edo: smartwatch edo eskumuturreko erloju adimenduna. Smartphoneak telefono ...

Lekukoak

Kepa Altonaga Sustatxa Zoologo, irakasle eta zientzia-dibulgatzailea

"Hori egin behar dugu: dakiguna atondu beharrean, ezagutzen ez duguna ikertu"

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Kepa Altonagaren erantzunak ezagututa, ezin da esan egoera baikorra denik. Izan ere, biodibertsitateari buruz egin du gogoeta, eta arlo horretan ...

Istorioak

Dorothy Crowfoot, gizarte-arauen gainetik, kristalografian aitzindari

Etxebeste Aduriz, Egoitz - Elhuyar Zientzia

Franklinek ekarri zizkion argazkiak zoragarriak iruditu zitzaizkion. X izpien bidez hartutako DNAren irudiak ziren. Laborategiko mahai handi baten gainean zabaldu ...

Atarikoa

Estralurtarren nolakotasunean, gu

Carton Virto, Eider - Elhuyar Zientzia

Antropomorfikoak eta hiperentzefalizatuak; alegia, gizaki-itxurakoak, buruhandiak eta gorputz eskasekoak. Halakoa da estralurtarren irudi tipikoa. Gure antzekoak, baina, espazio sakonetik Lurrera ...

Umore grafikoa

Gai librean

Maillard jaunaren patata frijituak

Lopez-Gazpio, Josu - EHUko Kimika Aplikatua Saileko ikertzailea

Kolore arrea duen patata frijitu ale bakar batek badu gizakiontzat minbizi-sortzaile probablea den konposatu kimiko bat —gutxienez—, eta zenbait mikrogramo ...

Papera: euskarri berriak sortzeko belar-zuntzak

Legarreta Altzibar, Nerea - Irudigintza Saila

Belar-mota egokien prospekzio zabala egin da paper-zuntzak lortzeko, irizpide etnobotanikoen eta espezieen banaketen bitartez, besteak beste. Hasierako 31 espezieren artean ...

Albisteak

Dinosauro pisutsu eta osoena

Kortabarria Olabarria, Beñardo - Elhuyar Zientzia

Barazki-jalea zen, 26 metro  luze, eta 60 tona inguruko pisua ei zeukan. Patagonian bizi izan zen duela 77 milioi urte ...

Katua ikusi gabe katua ikusi duten fotoiak

Carton Virto, Eider - Elhuyar Zientzia

Katu bat, mekanika kuantikoaren ikonorik ezagunena erabili dute irudiak sortzeko teknika bat aurkezteko Austriako Zientzien Akademiako Optika eta Informazio Kuantikoaren ...

Inoizko esperimenturik aspergarrienak argitu du Heriotzaren Ibarreko harri ibiltarien misterioa

Carton Virto, Eider - Elhuyar Zientzia

Inork ez zituen inoiz mugitzen ikusi. Baina arrastoek nabarmen erakusten zuten mugitu egiten direla, eta ikertzaileak aspaldi ari ziren nola ...

Neandertalek pentsamendu abstraktua zutela frogatuko zukeen irudi bat topatu dute

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Irudi sinplea da, lerro paralelo batzuk gurutzatuta, sareta moduko bat eratuz, eta ez da halabeharrez sortua, alegia, nahita eginda da ...

Laniakea supermultzoa da gure galaxiaren “etxea” unibertsoan

Carton Virto, Eider - Elhuyar Zientzia

Laniakea izena jarri diote Hawaiiko astronomoek gure galaxia barne hartzen duen supermultzoari. “Zeru erraldoia” esan nahi du hawaiieraz, eta izen ...

Saturno bezain zaharrak eraztunak

Roa Zubia, Guillermo - Elhuyar Zientzia

NASAren Cassinni zundak argitu du Saturnoren eraztunen adinaren misterioa. Hipotesi baten arabera, eraztun-sistema planeta bera baino berriagoa da, eraztunak osatzen ...

Sailkatu ezin dituzten bi itsas izaki aurkitu dituzte

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Bizidunak sailkatzeko erabiltzen den sisteman kokatu ezin diren bi izaki aurkitu ditu Danimarkako Historia Naturaleko Museoko zoologo batek, Tasmaniako itsasoan ...

Behi-ekoizpenak animalia txikien produkzioak baino hamar aldiz gehiago kutsatzen du

Elhuyar Zientzia -

Estatu Batuetako eta Israeleko ikertzaileek Estatu Batuetako haragi-produkzioaren ingurumen-inpaktua aztertu dute, eta, lortutako emaitzek jasotzen dutenez, hainbat ekoizpenen artetik behiki-produkzioak ...

Giboiaren genoma deskodetzea, lagungarri kromosomen biologia ulertzeko

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Giboiaren genoma deskodetzea eta analizatzea lagungarria izan da kromosomak nola antolatzen diren hobeto ezagutzeko. Izan ere, jakina zen giboien kromosomek ...

J izendatutako lekuan hartuko du “lur” Rosettaren Philae zundak

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

ESAk jakinarazi duenez, dagoeneko aukeratu dute non “kometaratuko” den Rosetta ontziaren Philae zunda. J puntua izango da lekua, kometaren “buruan ...

Europa ilargian plaken tektonika aurkitu dute

Jauregi Larretxea, Oihana - Elhuyar Zientzia

Jupiterren lau ilargi handienetako bat da Europa, eta izotzez estalia dago. Azken ikerketek azaldu dute satelitearen gainazal izoztuaren azpian mugimenduan ...

Europar gehienon arbasoak hiru taldetakoak zirela argitu dute

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Gaur egungo europar gehienon arbasoak hiru populazio-taldetakoak zirela erakutsi dute, azterketa genetiko sakon baten bidez. Nazioarteko hainbat ikertzailek egin dute ...

Gozagarri artifizialek metabolismoan eragiten dutela frogatu dute

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Kaloriarik gabeko gozagarri artifizialak azukrea baino are okerragoak izan daitezke, glukosarekiko intolerantziaren (glukosa-kontzentrazio altua odolean) eta diabetesaren eragile gisa. Hori ...

Planck misioaren emaitzek ezbaian jarri dute inflazio kosmikoaren frogatzat jotako seinalea

Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia

Astrofisikari askok itxaroten zuten ikerketa ezagutarazi du ESAk: Planck misioaren izarrarteko hautsaren mapa. Mapa horretan, hautsak sortzen duen polarizazioa agertzen ...

Webgune honek cookieak erabiltzen ditu zure nabigazio-esperientzia hobetzeko. Nabigatzen jarraitzen baduzu, ulertuko dugu cookie horien erabilera onartzen duzla. Ezeztatuz gero, ezingo duzu webgune honetan nabigatu. Onartu
Informazio gehiago
Babesleak
Eusko Jaurlaritzako Industria, Merkataritza eta Turismo Saila
MAIER Koop. Elk.
KIDE Koop. Elk.
ULMA Koop. Elk.
EIKA Koop. Elk.
LAGUN ARO Koop. Elk.
FAGOR ELECTRÓNICA Koop. Elk.